Ev tekstilleri yıl boyunca aynı yükü taşımaz. Kışın kalın yorganlar, battaniyeler ve yün halılar yoğun kullanılır; yazın ise güneş, açık pencereler ve toz öne çıkar. Mevsim geçişi, hem kullanılmayacak parçaları doğru saklamak hem de kullanılacak olanları gözden geçirmek için uygun bir andır.
Saklamadan önce temizleyin
Kaldıracağınız tekstilin temiz olması saklamanın ilk koşuludur. Gözle görülmeyen ter, vücut yağı ve yiyecek kalıntıları dolapta beklerken sararmaya, kokuya ve kalıcı lekelere dönüşebilir. Bu kalıntılar güve ve halı böceği gibi kumaş zararlılarını da çeker; güve kurtçukları özellikle kirli yün ve doğal liflerle beslenir.
Temizlenen parçanın saklamaya kaldırılmadan önce tamamen kuruması gerekir. Dışı kuru görünen bir yorganın ya da kalın bir battaniyenin içi nemli kalabilir; nemli tekstil kapalı bir dolapta küf ve koku oluşturur. Emin olmadığınızda parçayı bir süre daha havadar bir yerde bekletin.
Yorgan, battaniye ve yastık
- Nefes alan kılıf kullanın. Pamuklu ya da keten saklama kılıfları tozu uzak tutarken havanın dolaşmasına izin verir.
- Vakumlu poşetten kaçının. Kaz tüyü, yün ve elyaf dolgulu yorganlar hava almayan poşetlerde uzun süre sıkıştırılırsa dolgu ezilir ve nefes alamaz. Ayrıntı için kaz tüyü yorgan bakımı yazısına bakabilirsiniz.
- Üzerine ağırlık koymayın. Yorganı dolabın üst rafına, üstüne başka eşya yığılmayacak şekilde yerleştirin.
- Kuru ve serin bir yer seçin. Rutubetli bodrumlar ve güneş alan çatı katları uzun süreli saklama için uygun değildir.
Yazın kullanacağınız ince pike ve nevresimleri dolaptan çıkardığınızda, uzun süre kapalı kaldıkları için bir kez havalandırmak ya da yıkamak iyi olur. Kışlık parçaları kaldırırken yastıkları da unutmayın; yastıklar zamanla ter ve vücut yağı tutar.
Halı: kaldırmak ya da yerinde bırakmak
Bazı evlerde yazın halılar kaldırılır. Halıyı kaldıracaksanız önce temizletin ya da en azından iyice süpürün; halının dibindeki kum ve toz, rulo hâlinde beklerken lifi aşındırır. Halıyı katlamak yerine rulo yapın, nefes alan bir örtüye sarın ve yatay olarak saklayın. Dik bırakılan rulo kendi ağırlığıyla bükülebilir.
Yün halılarda güveye karşı halının altını ve kenarlarını kontrol edin. El dokuma ve doğal boyalı halılarda saklama yerinin nemsiz olması önemlidir. Halı türüne göre ayrıntılar için yün halı ve el dokuma halı bölümlerine bakabilirsiniz.
Halı yerinde kalıyorsa yaz güneşi ayrı bir konu olur. Doğrudan güneş alan halılar zamanla tek taraftan solar. Halıyı ara ara çevirmek, solmanın tek bölgede toplanmasını önler; gün içinde güneşin en çok vurduğu saatlerde perde ya da stor kullanmak da halıyı korur.
Perdeler: güneş, toz ve açık pencere
Perde, evin güneşi ve tozu en çok karşılayan tekstilidir. Yazın açık pencereden giren toz ve polen perdenin kıvrımlarında birikir; güneş ise kumaşın rengini ve lifini yorar. Özellikle ipek ve doğal liflerden perdeler güneşte zayıflayabilir. Astarlı perdelerde astar, ön kumaşı güneşten korumaya yardım eder.
Mevsim geçişinde perdeleri silkeleyip süpürgenin yumuşak başlığıyla tozunu almak ara bakım için yeterlidir. Perdeyi yıkayacaksanız sıcaklık ve kurutma konusunda dikkatli olun; tüllerin neden çektiğini perde yıkamada çekme sorunu yazısında anlattık.
Koltuk şalları ve dekoratif tekstiller
Kışın kullanılan kalın koltuk şalları, örgü battaniyeler ve dekoratif yastık kılıfları da aynı bakımı ister. Yün ve örgü parçaları katlayarak, askıya asmadan saklayın; askıda bekleyen örgü kendi ağırlığıyla uzar ve biçimini kaybeder. Yastık kılıflarını etiketine uygun yöntemle temizleyip iç dolgudan ayrı saklamak, kılıfın ve dolgunun ayrı ayrı havalanmasını sağlar. Yazın kullanacağınız açık renkli keten ve pamuklu örtüleri çıkardığınızda, dolapta katlı kaldıkları yerlerde sararma olup olmadığına bakın; katlama izleri çoğu zaman bir yıkamayla açılır.
Kısa kontrol listesi
- Saklayacağınız her parçayı temiz ve tamamen kuru hâlde kaldırın.
- Hava almayan poşet yerine nefes alan kılıf kullanın.
- Dolabı kuru tutun; nem alma ürünlerini tekstile değmeyecek şekilde yerleştirin.
- Güveye karşı dolabı ve halı kenarlarını ara ara kontrol edin.
- Güneş alan halıyı çevirin, perdeyi ara ara silkeleyin.
Mevsim geçişinde yorgan ve battaniyelerinizi, perdelerinizi ya da halınızı temizletmek isterseniz, kapınızdan aldığımız her parçayı alımda sayar ve kayda geçiririz. Temizlenen eşyalarınız paketli olarak kapınıza gelir; saklamaya kaldırmadan önce paketten çıkarıp havalandırmanızı öneririz.